Secure Boot Sertifikalarının Süresi Doldu: Bilgisayarım Etkileniyor mu, Nasıl Kontrol Edilir?

4 dk okuma

Secure Boot, bilgisayar açılırken yalnız imzalı önyükleme dosyalarının çalışmasına izin verir. Bu imzaların dayandığı Secure Boot sertifikalarını Microsoft 2011'de çıkarmıştı. İlk ikisinin süresi haziranda, Windows Önyükleme Yöneticisi'ni imzalayan sonuncusununki 19 Ekim 2026'da doldu. Bilgisayarınız bu yüzden açılmaz hâle gelmez. Ama yeni sertifikayı almamış bir makine önyükleme bileşenlerinin güvenlik düzeltmelerini artık alamaz ve ileride yeni imzalı bir önyükleyiciyle karşılaşınca açılmayabilir. Secure Boot sertifikasının makinede yenilenip yenilenmediğini birkaç komutla görürsünüz.

Kısa cevap: Bilgisayar açılmaya devam eder. Yönetici olarak açtığınız PowerShell'de aşağıdaki kontrol komutu True dönüyorsa yeni sertifika yüklüdür. False dönüyorsa Windows Update'i tamamlayın ve üreticinin BIOS/UEFI güncellemesini kurun. BIOS güncellemesinden önce BitLocker'ı askıya alın.

Hangi Secure Boot sertifikaları, ne zaman doldu?

Eski sertifikaNeyi imzalarSüresi dolduYerine gelen
Microsoft Corporation KEK CA 2011Secure Boot listelerinin (DB, DBX) güncellemeleriniHaziran 2026Microsoft Corporation KEK 2K CA 2023
Microsoft UEFI CA 2011Üçüncü taraf önyükleyiciler (ör. Linux) ve ek kartların yazılımıHaziran 2026Microsoft UEFI CA 2023 ve Microsoft Option ROM UEFI CA 2023
Microsoft Windows Production PCA 2011Windows Önyükleme Yöneticisi19 Ekim 2026Windows UEFI CA 2023

Yeni sertifikaların makinenin UEFI belleğine (firmware) yazılması gerekir. Microsoft bunu Windows Update üzerinden kademeli yapıyor. Ama özellikle 2015–2021 arası donanımlarda güncellemenin takıldığı çok sayıda makine bildirildi; bazı modellerde sertifikanın kalıcı yazılabilmesi için önce üreticinin firmware güncellemesi gerekiyor.

Kontrol: dört komut

PowerShell'i yönetici olarak açın. Komutlar bir şey değiştirmez, yalnız okur.

1. Secure Boot açık mı?

Komut
Confirm-SecureBootUEFI

True açık, False kapalı demektir. Komut "desteklenmiyor" hatası veriyorsa makine eski BIOS (Legacy) modundadır ve Secure Boot kullanmıyordur.

2. Yeni sertifika firmware'de mi?

PowerShell
[System.Text.Encoding]::ASCII.GetString((Get-SecureBootUEFI db).bytes) -match 'Windows UEFI CA 2023'

True dönüyorsa Windows UEFI CA 2023 sertifikası izin listesine (DB) yazılmış. Asıl bakmanız gereken sonuç bu.

3. Windows güncellemeyi ne durumda görüyor?

PowerShell
Get-ItemProperty -Path 'HKLM:\SYSTEM\CurrentControlSet\Control\SecureBoot\Servicing' -Name UEFICA2023Status

Updated tamamlandı, InProgress sürüyor (bir iki yeniden başlatma gerekebilir), NotStarted başlamadı demektir. Değer hiç yoksa makine bu işi başlatan güncellemeleri henüz almamıştır.

4. Olay günlüğünde son durum

PowerShell
Get-WinEvent -FilterHashtable @{LogName='System'; Id=1801,1808} -MaxEvents 5 | Format-List TimeCreated, Id, Message

1808 yeni sertifikaların firmware'e yazıldığını, 1801 henüz yazılmadığını söyler. En son kayıt 1808 ise iş bitmiştir. Hiç kayıt yoksa komut eşleşen olay bulunamadığını söyleyen bir hata verir; bu da güncellemenin başlamadığını gösterir.

Sertifika gelmemişse

  1. Windows Update'i sonuna kadar götürün. Bekleyen bütün güncellemeleri kurun ve istenen yeniden başlatmaları yapın. Sertifika güncellemesi birkaç yeniden başlatmaya yayılabilir.
  2. Üreticinin BIOS/UEFI güncellemesini kurun. Dell, HP, Lenovo gibi üreticilerin destek sayfalarında modelinize göre arayın. 1801 olayı haftalarca tekrar ediyorsa eksik olan genellikle budur.
  3. BIOS güncellemesinden önce BitLocker'ı askıya alın. Firmware değişince BitLocker kurtarma anahtarı isteyebilir. Bir sonraki açılış için askıya almak yeterli:
    Komut
    Suspend-BitLocker -MountPoint "C:" -RebootCount 1
    Kurtarma anahtarının nerede saklandığını da önceden bilin. Benzer bir durumu KB5040442 güncellemesi ve BitLocker sorunu yazımda anlatmıştım.
  4. Secure Boot'u kapatmayın. Sorunu çözmez, yalnız korumayı kaldırır.

Kurumda ve sanal makinelerde

  • Yukarıdaki 2. ve 3. komutu envanter betiğinize ekleyin; hangi makinelerin kaldığını tek listede görürsünüz. Microsoft'un BT yöneticileri için hazırladığı Secure Boot sertifika rehberi (dış bağlantı) toplu dağıtım ve izleme yöntemlerini anlatıyor.
  • Önce her donanım modelinden birer makinede deneyin. Bir modelde güncelleme takılıyorsa o modeldeki bütün makinelerde takılır.
  • Hyper-V: 2. nesil sanal makinelerde güncelleme 1795 olayıyla takılabiliyor; Microsoft rehberinin sorun giderme bölümünde bu durum ayrıca anlatılıyor.
  • VMware: Bazı sanal makinelerin UEFI belleğinde yalnız 2011 sertifikaları bulunuyor. Broadcom'un bilgi bankası makalesi (dış bağlantı) bu makinelerin nasıl güncelleneceğini anlatıyor.

Sık sorulan sorular

Sertifikanın süresi doldu, bilgisayarım açılmayacak mı?
Açılır. Süresi dolan sertifika bugün çalışan önyükleyiciyi durdurmaz. Sorun, yeni sertifika almamış makinenin ileride gelecek önyükleme güncellemelerini kuramamasıdır.

Ev bilgisayarımda bir şey yapmam gerekiyor mu?
Windows Update'i güncel tutmanız çoğu zaman yeter. Yukarıdaki 2. komut False dönmeye devam ediyorsa üreticinin sitesinden BIOS güncellemesine bakın.

Linux ile çift önyükleme yapıyorum, etkilenir miyim?
Dağıtımların önyükleyicisi (shim) zamanla yeni sertifikayla imzalanmış sürüme geçecek. Makinede 2023 sertifikası yoksa o sürüm açılmayabilir. Firmware'i güncel tutun.

1801 olayı hata mı?
Yeni sertifikanın henüz firmware'e yazılmadığını söyler. Birkaç yeniden başlatmadan sonra 1808 gelmesi beklenir. Gelmiyorsa BIOS güncellemesi gerekir.

İlgili: Windows sürüm desteği için Windows 10 güvenlik güncellemesi (ESU 2027) yazıma bakabilirsiniz.